, Παλαμάς ΣτέργιοςΤο μάθημα εξετάζει σύγχρονες μεθόδους και τεχνολογίες για την ψηφιακή αναπαράσταση, τεκμηρίωση, προβολή και διατήρηση τουριστικών και πολιτισμικών αγαθών. Καλύπτει τεχνολογίες δισδιάστατων και τρισδιάστατων γραφικών, εικονικών κόσμων, εικονικής, επαυξημένης και μικτής πραγματικότητας, καθώς και τεχνολογίες αφήγησης, εμβύθισης και ψυχαγωγικού λογισμικού. Εστιάζει στη δημιουργία εικονικών περιηγήσεων και διαδραστικών εφαρμογών για τόπους τουριστικού ενδιαφέροντος, μουσειακά αντικείμενα, αρχαιολογικούς χώρους, κτίρια και μνημεία. Παράλληλα, εξετάζει ζητήματα ψηφιακών αποθετηρίων, ποιότητας ιστοτόπων πολιτιστικού περιεχομένου, καθώς και πρακτικές ψηφιοποίησης και μακροπρόθεσμης διατήρησης της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Στόχοι μαθήματος
Στόχος του μαθήματος είναι η εξοικείωση των φοιτητών με τις βασικές έννοιες, μεθόδους και τεχνολογίες που σχετίζονται με την ψηφιακή αναπαράσταση, τεκμηρίωση, προβολή και διατήρηση τουριστικών και πολιτισμικών αγαθών. Επιδιώκεται η κατανόηση των δυνατοτήτων που προσφέρουν τα δισδιάστατα και τρισδιάστατα γραφικά, οι εικονικοί κόσμοι, η εικονική, επαυξημένη και μικτή πραγματικότητα, καθώς και οι τεχνολογίες αφήγησης και εμβύθισης, για την ανάπτυξη καινοτόμων εφαρμογών στον χώρο του πολιτισμού και του τουρισμού. Παράλληλα, το μάθημα στοχεύει στην καλλιέργεια δεξιοτήτων αξιολόγησης της ποιότητας ψηφιακού πολιτιστικού περιεχομένου και στην κατανόηση αρχών ψηφιοποίησης, οργάνωσης και μακροπρόθεσμης διατήρησης της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Μαθησιακά αποτελέσματα
Με την επιτυχή ολοκλήρωση του μαθήματος, οι φοιτητές θα είναι σε θέση να:
κατανοούν τις βασικές αρχές και τεχνολογίες ψηφιακής αναπαράστασης τουριστικών και πολιτισμικών αγαθών,
διακρίνουν και να αξιολογούν εφαρμογές δισδιάστατων και τρισδιάστατων γραφικών, εικονικών κόσμων, VR, AR και MR,
σχεδιάζουν βασικές διαδραστικές και εμβυθιστικές εμπειρίες για την ανάδειξη τόπων, μνημείων, μουσείων και αρχαιολογικών χώρων,
αξιοποιούν τεχνολογίες αφήγησης και εικονικών περιηγήσεων για την επικοινωνία πολιτιστικού περιεχομένου,
εφαρμόζουν βασικές αρχές τεκμηρίωσης και οργάνωσης πολιτιστικών αγαθών σε ψηφιακά αποθετήρια,
αξιολογούν την ποιότητα ιστοτόπων και ψηφιακών εφαρμογών πολιτιστικού περιεχομένου με βάση κριτήρια ευχρηστίας, προσβασιμότητας και αποτελεσματικότητας,
αναγνωρίζουν τις βασικές απαιτήσεις ψηφιοποίησης και μακροπρόθεσμης διατήρησης ψηφιακού πολιτιστικού περιεχομένου.
Εισαγωγή στην ψηφιακή αναπαράσταση τουριστικών και πολιτισμικών αγαθών: βασικές έννοιες, πεδίο εφαρμογών και σύγχρονες τάσεις.
Θεμελιώδεις αρχές δισδιάστατων και τρισδιάστατων γραφικών: μοντελοποίηση, απόδοση, οπτικοποίηση και διαδραστικότητα.
Τεχνολογίες εικονικών κόσμων και ψηφιακών περιβαλλόντων.
Εικονική Πραγματικότητα (VR): αρχές, εργαλεία, εφαρμογές και εμπειρία χρήστη.
Επαυξημένη Πραγματικότητα (AR) και Μικτή Πραγματικότητα (MR): τεχνικές, μέσα και εφαρμογές στον τουρισμό και τον πολιτισμό.
Τεχνολογίες αφήγησης, διαδραστικής αφήγησης και εμβύθισης σε ψηφιακά πολιτιστικά περιβάλλοντα.
Τεχνολογίες ψυχαγωγικού λογισμικού και παιχνιδοποίησης για την ανάδειξη πολιτιστικού και τουριστικού περιεχομένου.
Σχεδίαση και ανάπτυξη εικονικών περιηγήσεων και διαδραστικών εμπειριών.
Ψηφιακή αναπαράσταση τόπων τουριστικού ενδιαφέροντος, μουσειακών αγαθών, αρχαιολογικών χώρων, ιστορικών κτιρίων και μνημείων.
Μέθοδοι ψηφιακής τεκμηρίωσης πολιτιστικών αγαθών και οργάνωση περιεχομένου σε ψηφιακά αποθετήρια.
Μεταδεδομένα, πρότυπα τεκμηρίωσης, διαλειτουργικότητα και προσβασιμότητα ψηφιακού πολιτιστικού περιεχομένου.
Κριτήρια ποιότητας ιστοτόπων και ψηφιακών εφαρμογών πολιτιστικού περιεχομένου: ευχρηστία, αισθητική, αξιοπιστία και εμπειρία χρήστη.
Ψηφιοποίηση πολιτιστικού αποθέματος: διαδικασίες, τεχνικές και προδιαγραφές.
Μακροπρόθεσμη διατήρηση, διαχείριση και βιωσιμότητα ψηφιακού πολιτιστικού περιεχομένου.
Μελέτες περίπτωσης και αξιολόγηση σύγχρονων εφαρμογών στον χώρο του τουρισμού και της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Ελληνική Βιβλιογραφία
Πολιτιστική κληρονομιά και νέες τεχνολογίες: συλλογικός τόμος / επιστημονική επιμέλεια Νικόλαος Ζαχαριάς, Εκδόσεις Παπαζήση, 2022
Τεκμηρίωση και ανάδειξη πολιτισμού : συλλογικός τόμος / επιστημονική επιμέλεια Ευστράτιος Στυλιανίδης, Στέλλα Συλαίου. Εκδόσεις Τζιόλας, 2023
Αναδυόμενες τεχνολογίες και πολιτισμική κληρονομιά: επιμέλεια Αλεξάνδρα Μπούνια, Δέσποινα Καταπότη. Αλεξάνδρεια, 2021.
Ξένη Βιβλιογραφία
Kenderdine, S. & Shaw, J. (2015). Museums and Digital Culture: New Perspectives and Research. Springer.
Cameron, F. & Kenderdine, S. (eds.) (2007). Theorizing Digital Cultural Heritage: A Critical Discourse. MIT Press.
Bearman, D. & Trant, J. (1998). Metadata for the Digital Library: Building an International Network of Resources. OCLC.
Silberschatz, A., Korth, H.F. & Sudarshan, S. (2019). Database System Concepts. McGraw-Hill Education
Remondino, F. & Campana, S. (eds.) (2014). 3D Recording and Modelling in Archaeology and Cultural Heritage. BAR International.
Bekele, M.K., & Champion, E. (2019). 3D Heritage: Research, Documentation, and Applications. Springer.
Η διδασκαλία του μαθήματος πραγματοποιείται εξ ολοκλήρου εξ αποστάσεως, με εξαίρεση μία διάλεξη που διεξάγεται με φυσική παρουσία και είναι αφιερωμένη στην επίδειξη σχετικού τεχνολογικού εξοπλισμού.
Η εκπαιδευτική διαδικασία συνδυάζει σύγχρονες διαδικτυακές διαλέξεις με έντονο εργαστηριακό και εφαρμοσμένο χαρακτήρα, εστιάζοντας στην πρακτική εξοικείωση των φοιτητών με τεχνικές ψηφιοποίησης, μεθόδους ψηφιακής αναπαράστασης και εξειδικευμένα εργαλεία λογισμικού. Το εκπαιδευτικό υλικό διατίθεται συστηματικά μέσω της πλατφόρμας E-class και περιλαμβάνει σημειώσεις, παρουσιάσεις, παραδείγματα και υποστηρικτικό πολυμεσικό περιεχόμενο.
Παράλληλα, επιλεγμένες διαλέξεις βιντεοσκοπούνται και προσφέρονται στους φοιτητές ως υλικό αναφοράς για επανάληψη και περαιτέρω μελέτη. Στο πλαίσιο του μαθήματος πραγματοποιούνται επίσης διαλέξεις από προσκεκλημένους ομιλητές με εξειδικευμένη γνώση και εμπειρία στα επιμέρους αντικείμενα του μαθήματος, ενισχύοντας τη σύνδεση της θεωρίας με σύγχρονες ερευνητικές και επαγγελματικές πρακτικές.
Το εκπαιδευτικό υλικό διατίθεται συστηματικά μέσω της πλατφόρμας E-class και περιλαμβάνει σημειώσεις, παρουσιάσεις, παραδείγματα και υποστηρικτικό πολυμεσικό περιεχόμενο.
Παράλληλα, επιλεγμένες διαλέξεις βιντεοσκοπούνται και προσφέρονται στους φοιτητές ως υλικό αναφοράς για επανάληψη και περαιτέρω μελέτη.
Στο μάθημα με φυσική παρουσία γίνετια επείδηξη τεχνολογικού εξοπλισμού xR αιχμής και αντίστοιχες εφαρμογές στον Τουρισμό και τον Πολιτισμοί.
Η αξιολόγηση του μαθήματος πραγματοποιείται μέσω εκπόνησης ολοκληρωμένου Project, το οποίο καλύπτει συνθετικά το σύνολο των θεματικών ενοτήτων που αναπτύχθηκαν κατά τη διάρκεια του μαθήματος. Το Project απαιτεί από τους φοιτητές να εφαρμόσουν στην πράξη τις τεχνολογίες, τις μεθοδολογίες και τα εργαλεία που παρουσιάστηκαν, αξιοποιώντας γνώσεις σχετικές με την ψηφιακή αναπαράσταση, την τεκμηρίωση, την ψηφιοποίηση και την ανάπτυξη διαδραστικών εφαρμογών για τουριστικά και πολιτισμικά αγαθά. Μέσα από τη διαδικασία αυτή αξιολογείται τόσο η κατανόηση του θεωρητικού πλαισίου όσο και η ικανότητα πρακτικής υλοποίησης, σύνθεσης και τεκμηρίωσης μιας ολοκληρωμένης ψηφιακής εργασίας. Η τελική αξιολόγηση ολοκληρώνεται με παρουσίαση του Project κατά την εξέταση του μαθήματος, όπου οι φοιτητές παρουσιάζουν τη μεθοδολογική προσέγγιση, τα εργαλεία που χρησιμοποίησαν, τα αποτελέσματα της εργασίας τους και τον τρόπο με τον οποίο ενσωμάτωσαν τις επιμέρους θεματικές του μαθήματος.
